راهبرد اصلی رهبر شهید، ساختن «ایران قوی» با تکیه بر اقتصاد مردمی بود

بهمن عبداللهی به مناسبت ایام وداع، تشییع و تدفین آیت الله سیدعلی حسینی خامنه ای رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی ایرنا، با اشاره به تاکید مستمر رهبر شهید بر مباحث اقتصادی، به‌ویژه مسائل معیشتی مردم، اعلام کرد: هدف اصلی ایشان از مدیریت کشور، ایجاد یک «ایران قوی» بود؛ ایرانی قوی در ابعاد مختلف، چه در حوزه خارجی و چه در حوزه داخلی. در بخش داخلی، محوری‌ترین موضوع مورد نظر رهبر شهید در طول سال‌های گذشته، تقویت اقتصاد ملی، افزایش تاب‌آوری اقتصاد و کمک به توسعه اقتصادی کشور برای ارتقای رفاه عمومی مردم بود.

وی با اشاره به اینکه رهبر شهید بالغ بر ۲۰ سال شعار اصلی سال را به موضوعات اقتصادی اختصاص دادند، اظهار کرد: همین مساله به‌تنهایی نشان می‌دهد که ایشان تا چه اندازه نسبت به موضوع اقتصاد، تقویت اقتصاد ملی و استحکام بنیان‌های اقتصادی کشور حساس و دغدغه‌مند بودند.

عبداللهی افزود: یکی از مهم‌ترین آثار رهبری ایشان در این سال‌ها، توجه ویژه به موضوع اقتصاد در کشور بود؛ توجهی که از صرفه‌جویی تا تولید، سرمایه‌گذاری و دیگر سرفصل‌های مهم اقتصادی را در بر می‌گرفت.

رئیس اتاق تعاون ایران گفت: در حوزه اقتصاد، بخش‌های مختلفی از جمله دولت، بخش خصوصی و بخش تعاونی فعال هستند، اما رهبر شهید را می‌توان به جرأت بزرگ‌ترین حامی حضور بخش غیردولتی در اقتصاد کشور دانست. تأکید همیشگی ایشان بر این بود که در توسعه اقتصادی کشور، از ظرفیت بخش غیردولتی، چه در بخش خصوصی و چه در بخش تعاونی، استفاده شود.

وی با اشاره به دیدارهای متعدد خود با رهبر شهید خاطرنشان کرد: در طول سال‌ها توفیق حضور در جلسات متعددی را در محضر ایشان داشتم و دست‌کم سالی یک نوبت در این جلسات حاضر بودم. در مواقعی که بحث‌های سیاسی در اولویت قرار نداشت، رهبر شهید بیشتر به مسائل اقتصادی می‌پرداختند و به‌ویژه هنگامی که مخاطبان و مهمانان جلسه از فعالان اقتصادی بودند، عنایت بیشتری به این موضوعات نشان می‌دادند.

عبداللهی تأکید کرد که بارها از لسان رهبر شهید شنیده است که توجه به توانمندی اقتصاد و استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و تعاونی باید در اولویت کار دولت‌ها قرار گیرد و ایشان همواره تلاش می‌کردند نقش دولت در اقتصاد کشور به حداقل برسد.

رئیس اتاق تعاون ایران ادامه داد: با وجود این رهنمودها، فاصله میان توصیه‌ها و عملکرد دولت‌ها متأسفانه بسیار زیاد بود و بسیاری از این توصیه‌ها در مرحله اجرا پیشرفت چندانی نداشت؛ چنان‌که هنوز هم بخش عمده اقتصاد کشور در اختیار دولت است. با این حال، همین تلاش رهبر شهید برای جلب توجه به استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و تعاونی، از آثار و برکات مهم دوران رهبری ایشان به شمار می‌رود.

بزرگترین حامی تعاون

وی در خصوص نگاه رهبر شهید به تعاونی‌ها و اقتصاد تعاون اضافه کرد: در طول تاریخ پس از انقلاب، هیچ‌کس به اندازه رهبر شهید به بخش تعاون، توانمندی‌های این بخش و اقتصاد تعاونی اعتقاد نداشت. رهبر شهید بزرگ‌ترین مشوق و حامی بخش تعاون در کشور بودند.

عبداللهی با اشاره به پیشینه قانونی بخش تعاون توضیح داد: از زمان تدوین و تصویب قانون اساسی، مبدع بخش مربوط به تعاون در قانون اساسی، شهید آیت‌الله دکتر بهشتی بودند و پس از بنیان‌گذاری این بخش، رهبر شهید در طول سال‌های بعد همواره از فعالیت‌های آن حمایت می‌کردند.

وی یادآورشد: در یکی از جلسات، وقتی درباره مسائل بخش تعاون مطالبی را به عرض رهبر شهید رساندم، ایشان با صراحتی کم‌نظیر فرموده‌اند: «هر آنچه که فلانی گفت، مورد تأیید و تصدیق بنده است در حوزه بخش تعاون.»

به گفته رئیس اتاق تعاون ایران، این سطح از صراحت نشان می‌دهد که رهبر شهید نسبت به توانمندی‌ها و ظرفیت‌های بخش تعاون اعتقادی کامل و عمیق داشتند. ایشان بارها در سخنرانی‌ها و مناسبت‌های مختلف بر این موضوع تأکید می‌کردند و هر آنچه در طول این سال‌ها در بخش تعاون رشد کرده، هرچند هنوز تا نقطه مطلوب فاصله زیادی دارد، مرهون حمایت‌های بی‌دریغ رهبر شهید از این بخش است.

وی در پاسخ به این پرسش که آیا این رویکرد رهبر شهید توانسته بر رشد و فعالیت بخش تعاون اثر بگذارد، اعلام کرد: یکی از نمودهای عینی و ملموس این حمایت‌ها، پیش‌بینی سهم ۲۵ درصدی بخش تعاون از GDP (تولید ناخالص داخلی) کشور بود. این موضوع هم در سیاست‌های کلی اصل ۴۴ که توسط رهبر شهید ابلاغ شد، هم در قانون اجرای این سیاست‌ها که در مجلس به تصویب رسید و هم در برنامه پنجم توسعه مورد تأکید قرار گرفت؛ به‌گونه‌ای که مقرر شده بود تا پایان برنامه پنجم، سهم بخش تعاون از تولید ناخالص داخلی به ۲۵ درصد برسد.

عبداللهی تاکید کرد: همه این موارد مرهون حمایت‌های بی‌دریغ رهبر شهید از این بخش بود، اما متأسفانه در مرحله اجرا، به دلیل آنکه دولت‌ها اغلب اعتقاد چندانی به این ظرفیت نداشتند، بستر لازم برای توسعه بخش تعاون و دستیابی به هدف ۲۵ درصدی فراهم نشد و خلاف نظر رهبر شهید، دولت‌ها همکاری چندانی در این زمینه به عمل نیاوردند.

رئیس اتاق تعاون ایران گفت: سند توسعه تعاون که قرار بود به تصویب دولت برسد و مبنای توسعه این بخش قرار گیرد، بیش از هشت سال متوقف ماند تا سرانجام در دولت مرحوم شهید رئیسی به تصویب رسید. شهید رئیسی پس از رهبر شهید، شاید دومین فرد در کشور بود که اعتقادی قلبی و عمیق به بخش تعاون داشت.

وی افزود: گرچه عمر ایشان کفاف نداد و به شهادت رسیدند، اما اکنون تلاش می‌شود با اجرای این سند، کشور به هدف ۲۵ درصدی پیش‌بینی‌شده در قانون برنامه پنجم و قانون اجرای سیاست‌های اصل ۴۴ نزدیک شود.

عبداللهی در خصوص انتخاب عناوین اقتصادی برای نام‌گذاری سال‌های مختلف و متمادی از سوی رهبر شهید تصریح کرد: راهبرد اصلی رهبر شهید، ایجاد «ایران قوی» بود و ایران قوی بدون اقتصاد قوی محقق نمی‌شود. بر همین اساس، ایشان تمام همت خود را بر توسعه اقتصادی کشور گذاشتند و سال‌های طولانی، شاید ۱۷ یا ۱۸ سال، شعار اقتصادی برای هر سال اعلام کردند و تلاش داشتند آن شعار در همان سال محقق شود.

رئیس اتاق تعاون ایران گفت: هیچ کشوری نمی‌تواند در ابعاد مختلف توسعه پیدا کند مگر آنکه دارای اقتصادی قوی باشد. رهبر شهید در حوزه داخلی، به‌دنبال تقویت اقتصاد ملی و افزایش تولید ملی بودند و بارها به شخصه شاهد بودم که ایشان بر افزایش تولید کشور و گسترش ظرفیت‌های تولیدی تأکید و توصیه می‌کردند. همچنین، رهبر شهید بر استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان برای دستیابی به تکنولوژی و علم روز تأکید ویژه داشتند و در نمایشگاه‌های مختلف نیز همواره این موضوع را یادآور می‌شدند.

وی اظهارکرد: در برخی حوزه‌ها، به دلیل ضعف دولت‌ها و بی‌توجهی مدیران، کشور با ضعف‌هایی در بخش اقتصاد روبه‌رو بوده است. رهبر شهید در شهریور ۱۴۰۴ چند ماه پیش از شهادت، در دیدار با اعضای هیئت دولت به مناسبت هفته دولت، بر موضوع معیشت مردم، توجه به ظرفیت تولید کشور، تورم و تورم افسارگسیخته و همچنین حفظ ارزش پول ملی تأکیدات فراوانی داشتند. همه این‌ها نشان می‌دهد که رهبر شهید به‌دنبال تقویت اقتصاد ملی و به تبع آن، کمک به معیشت و رفاه مردم بودند و همواره این موضوعات را در کانون تأکید قرار می‌دادند.

عبداللهی با بیان اینکه رهبر شهید همواره به دولت‌ها توصیه می‌کردند در جهت حل مشکلات کسب‌وکار اهتمام داشته باشند، یادآورشد: به‌ویژه در سال‌های پایانی، یکی از مهم‌ترین نکاتی که رهبر شهید بر آن تأکید می‌کردند، تسهیل فضای کسب‌وکار برای فعالان اقتصادی بود، زیرا به‌خوبی دریافته بودند که بدون استفاده از ظرفیت بخش غیردولتی، ایجاد اقتصاد قوی و پایدار در کشور ممکن نخواهد بود.

وی با اشاره به دو جلسه مشخص در حوزه تعاون، خاطرنشان کرد: رهبر شهید نکات بسیار ارزشمندی در زمینه ظرفیت‌های بخش تعاون، خوشه‌سازی، استفاده از تعاون در حوزه‌های مختلف و دیگر موضوعات مطرح کردند و این سطح از اشراف برای خود من، به‌عنوان فردی فعال در این حوزه، شگفت‌آور بود. این اشراف نشان می‌داد که رهبر شهید هم به بخش تعاون اعتقادی راسخ دارند و هم نسبت به مسائل اقتصادی کشور اشرافی گسترده دارند؛ به‌گونه‌ای که استفاده از ظرفیت تعاون را یکی از راهکارهای حل مشکلات اقتصاد کشور می‌دانستند.

رئیس اتاق تعاون ایران گفت: رهبر شهید نکات ریز و قابل توجهی را مطرح می‌کردند که بعدها برای رفع نواقص بخش تعاون و نیز توسعه آن مورد استفاده قرار گرفت. ایشان همواره نسبت به فعالان اقتصادی عنایت ویژه‌ای داشتند و در بازدید از نمایشگاه‌های توانمندی‌های بخش غیردولتی، با نگاهی پدرانه و حمایتی، هم به مسئولان دولتی برای حمایت از بخش خصوصی و تعاونی توصیه می‌کردند و هم از تلاش‌های فعالان این حوزه قدردانی داشتند.

مشارکت مردم در اقتصاد و نقش تعاون

عبداللهی با اشاره به یکی از سخنان رهبر شهید در مشهد مقدس، پس از دوران کرونا، گفت که ایشان چند نکته بسیار اساسی درباره اقتصاد کشور مطرح کردند. رهبر شهید تصریح کرده بودند که مشکل اصلی اقتصاد کشور دو موضوع است: نخست دولتی بودن اقتصاد و دوم نفتی بودن آن. از نگاه رهبر شهید، اتکای بیش از حد به درآمدهای نفتی و تسلط و سیطره مطلق دولت بر اقتصاد ملی، عامل اصلی مشکلات اقتصادی کشور است.

به گفته رئیس اتاق تعاون ایران، راهکار رهبر شهید برای برون‌رفت از این وضعیت، کاهش وابستگی بودجه به نفت، حرکت به سمت سایر منابع درآمدی از جمله مالیات و توسعه صادرات، و همچنین واگذاری اقتصاد به مردم و افزایش مشارکت مردمی در فعالیت‌های اقتصادی بود.

وی اعلام کرد: در حال حاضر، بر اساس برآوردهای مختلف، بیش از ۶۵ تا ۷۰ درصد اقتصاد کشور در اختیار دولت است، در حالی که در هیچ‌یک از اقتصادهای پیشرفته و رشدیافته جهان چنین وضعیتی وجود ندارد و در همه جا، دولت‌ها نقش ناظر و تسهیل‌گر دارند، نه بازیگر اصلی. درگیر بودن شدید دولت در اقتصاد عوارض فراوانی برای مردم و اقتصاد ملی ایجاد کرده، به همین دلیل، رهبر شهید همواره بر حضور مردم و مردمی‌سازی اقتصاد کشور تأکید می‌کردند و حتی در برخی موارد گلایه‌های شدیداللحنی از دولت‌ها داشتند که چرا بستر این کار را فراهم نمی‌کنند.

عبداللهی تأکید کرد: اگر قرار است مردم به‌طور واقعی در فعالیت‌های اقتصادی مشارکت داده شوند و اقتصاد کشور تاب‌آوری بیشتری پیدا کند، از نظر حقوقی هیچ قالبی بهتر از تعاون وجود ندارد. تعاونی‌ها بهترین قالب حقوقی برای حضور مردم در فعالیت‌های اقتصادی هستند. در ابتدای انقلاب، هنگام تدوین قانون اساسی، استفاده از ظرفیت تعاون به‌عنوان یک راهبرد اصلی اقتصادی مورد توجه قرار گرفت و اقتصاد کشور به سه بخش دولتی، تعاونی و خصوصی تقسیم شد؛ با این نگاه که بخش تعاونی، مکمل ۲ بخش دیگر و دارای اولویت در توسعه اقتصادی و اجتماعی باشد.

تعاون، راه نجات اقتصاد کشور

وی افزود: این رویکرد با اهدافی چون توسعه اقتصادی، استفاده از ظرفیت مردم، توسعه عدالت اجتماعی، کاهش ضریب جینی و کاهش فاصله طبقاتی در قانون اساسی پیش‌بینی شد، اما متأسفانه از دهه ۷۰ به بعد در اجرا، این موضوع کمتر مورد توجه قرار گرفت. امروز تعاونی‌ها دارای شبکه‌ای بسیار گسترده در بخش‌های صنعت، معدن، خدمات، کشاورزی، حمل‌ونقل و سایر حوزه‌ها هستند، اما دولت کمتر از این ظرفیت استفاده می‌کند. اگر استفاده از ظرفیت بخش تعاون جدی گرفته می‌شد، بدون تردید شرایط اقتصادی کشور بهتر از امروز بود.

رئیس اتاق تعاون ایران گفت: در شرایط فعلی نیز تعاونی‌ها آمادگی دارند در حوزه‌های مختلف به کمک دولت بیایند؛ به‌ویژه در شرایطی که کشور با فشارهای خارجی و جنگ اقتصادی مواجه است و ضرورت توجه به معیشت مردم، کاهش قیمت‌ها، کنترل تورم و تقویت ارزش پول ملی بیش از گذشته احساس می‌شود. تعاونی‌ها آماده‌اند در هر زمینه لازم به دولت کمک کنند تا کشور از این گردنه تاریخی عبور کند و به اقتصادی تاب‌آور، توسعه‌یافته و با رونق دست یابد.

عبداللهی درباره موانع تحقق سهم ۲۵ درصدی بخش تعاون در اقتصاد کشور توضیح داد که از نظر بستر قانونی، این زمینه فراهم است و حتی می‌توان گفت کشور ایران در حوزه بخش تعاون، از مترقی‌ترین قوانین در میان کشورهای مختلف برخوردار است. مجلس در دوره‌های مختلف، قوانین بسیار خوبی برای توسعه بخش تعاون تصویب کرده، اما مشکل اصلی در مرحله اجراست و مانع دیگری جز عدم اجرای قوانین وجود ندارد.

وی تصریح کرد: اگرچه مجلس قوانین خوبی تصویب کرده، اما در حوزه نظارت بر اجرای این قوانین عملکرد مطلوبی نداشته است. اگر این قوانین به‌درستی اجرا شوند، هم دستیابی به سهم ۲۵ درصدی امکان‌پذیر خواهد شد و هم حضور مردم در اقتصاد ملی گسترش می‌یابد.

رئیس اتاق تعاون ایران بار دیگر به سند توسعه تعاون اشاره و اظهارکرد: این سند در دولت مرحوم شهید رئیسی با اهتمام ویژه ایشان به تصویب رسید، اما در اجرا پیشرفت چندانی نداشته است. در این سند بیش از ۸۰ حکم برای ۲۲ دستگاه دولتی پیش‌بینی شده، اما متأسفانه کمتر از ۱۵ درصد این احکام اجرا شده و باقی احکام همچنان روی زمین مانده است. بدون اهتمام جدی دولت به اجرای این احکام، نمی‌توان با سرعت به اهداف تعیین‌شده دست یافت.

ادبیات خاص رهبر شهید در اقتصاد

عبداللهی در خصوص اینکه برای رسیدن به «ایران قوی»، «ایران دانش‌بنیان» و «ایران فناورانه»، آیا فقط اراده مردمی لازم است یا دولت و مجریان نیز باید مردم را فرا بخوانند و زمینه مشارکت آنان را فراهم کنند؟ اعلام کرد: رهبر شهید این سیاست‌ها را با هدف ایجاد تحول در تاب‌آوری اقتصاد کشور ابلاغ کردند، اما متأسفانه در عمل، به جای کار جدی، بیشتر شاهد اقدامات تشریفاتی و نمایشی مانند ایجاد ستادهای مختلف بودیم و پس از مدتی نیز بسیاری از احکام و فرامین به فراموشی سپرده شد.

وی اضافه کرد: اگر در حوزه اقتصاد مقاومتی کار جدی انجام می‌شد، شرایط اقتصاد کشور امروز متفاوت بود. در این زمینه، اراده دولت‌ها عامل اصلی است. البته این موضوع دوطرفه است، اما مردم همیشه آماده حضور و کمک بوده‌اند و در عرصه‌های مختلف، فداکاری و ازخودگذشتگی خود را نشان داده‌اند. بنابراین نمی‌توان گفت اگر کاری در این حوزه انجام نشده، مردم کوتاهی کرده‌اند؛ بلکه دولت‌ها و مسئولان مربوطه از ظرفیت مردم استفاده نکرده‌اند.

به گفته رئیس اتاق تعاون ایران، مدیران دولتی در طول سال‌ها، به دلایل مختلف، در برابر واگذاری امور اقتصادی و منابع اقتصادی به مردم مقاومت کرده‌اند و همین مقاومت، موجب شکل‌گیری دولتی پرخرج و پرهزینه شده که هزینه‌های آن به معیشت مردم تحمیل می‌شود. نتیجه این وضعیت، کسری بودجه، اتکا به بانک مرکزی، افزایش پایه پولی، رشد تورم و کوچک‌تر شدن سفره مردم است.

عبداللهی اذعان داشت: در پاسخ کوتاه به این پرسش باید گفت عامل اصلی فراهم نشدن بستر حضور مردم، دولت‌ها هستند. دولت‌ها باید زمینه لازم را مهیا کنند و مردم هم با جان و دل وارد میدان خواهند شد؛ چنان‌که در تعاونی‌ها نیز دیده می‌شود مردم با صداقت و صمیمیت حضور دارند، اما موانع موجود آن‌قدر زیاد است که هنوز حضور واقعی مردم در اقتصاد به نقطه مطلوب نرسیده است.

رئیس اتاق تعاون ایران درباره مهم‌ترین میراث رهبر شهید در حوزه اقتصاد گفت: مهم‌ترین میراث ایشان، بنیان‌گذاری «ایران قوی» بود؛ ایرانی که در بخش داخلی، بر توسعه اقتصادی کشور استوار است. از نگاه رهبر شهید، ایران قوی بدون اقتصاد قوی محقق نمی‌شود، اقتصاد قوی بدون حضور مردم شکل نمی‌گیرد و اقتصاد تاب‌آور، ماندگار و دارای رشد پایدار نیز بدون حضور مردم امکان‌پذیر نیست. آنچه از راهبرد اقتصادی رهبر شهید فهمیده می‌شود، این است که برای داشتن ایران قوی، مردم باید در همه حوزه‌ها، به‌ویژه حوزه اقتصاد، حضور فعال داشته باشند.

عبداللهی با اشاره به اینکه یکی از دغدغه‌های اصلی همه اقشار، به‌ویژه اقشار کم‌درآمد و کارگران، موضوع مسکن است، گفت: بخش عمده‌ای از درآمد کارگران صرف هزینه مسکن می‌شود و لازم است برای این موضوع چاره‌ای اساسی اندیشیده شود. در دولت گذشته، تفاهم‌نامه‌ای میان وزارت راه و شهرسازی، وزارت تعاون و اتاق تعاون ایران برای ساخت ۲۰۰ هزار واحد مسکونی کارگری در جوار شهرک‌ها و واحدهای بزرگ صنعتی منعقد شد.

رئیس اتاق تعاون ایران اظهارداشت: این طرح می‌توانست ۲ هدف مهم را محقق کند، نخست تأمین مسکن مناسب، باکیفیت و ارزان‌قیمت برای کارگران و دوم حل مشکل رفت‌وآمد آنان میان محل کار و محل سکونت؛ زیرا بسیاری از واحدهای صنعتی بزرگ خارج از شهرها قرار دارند و رفت‌وآمد کارگران هم از نظر زمان و هم از نظر هزینه و مصرف انرژی، معضل مهمی است. در کنار شهرک‌های صنعتی، به دلیل وجود زیرساخت‌هایی مانند آب، برق، گاز و جاده، امکان احداث شهرک‌های مسکونی برای کارگران وجود داشت و برای اجرای این طرح، بیش از ۸ یا ۹ نقطه در کشور نیز شناسایی شده بود.

وی یادآورشد: قرار بود این طرح با سرعت آغاز شود، اما با شهادت آیت‌الله رئیسی و پایان کار دولت سیزدهم، روند آن متوقف شد. در دولت جدید نیز پیگیری‌هایی برای ادامه کار انجام شد، اما شرایط کشور و رخدادهای اخیر، از جمله شرایط جنگی، باعث شد این طرح تا حدی به محاق برود. با این حال این طرح همچنان زنده است، مطالعات و امکان‌سنجی‌های آن انجام شده، در برخی استان‌ها پیمانکاران نیز انتخاب شده و زمین‌ها هم مشخص شده‌اند.

رئیس اتاق تعاون ایران اضافه کرد: استفاده از ظرفیت تعاونی‌های مسکن تنها راه خانه‌دار شدن کارگران کشور است. در کنار این طرح، برنامه مکمل دیگری نیز وجود داشت که بر اساس آن، برخی واحدهای بزرگ صنعتی حاضر بودند خودشان در ساخت مسکن سرمایه‌گذاری کنند و این واحدها را در طول دوره ۲۵ ساله خدمت، به‌عنوان خانه سازمانی در اختیار کارگران قرار دهند. در این مسیر نیز ساخت حدود ۱۰۰ هزار واحد پیش‌بینی شده و حتی با برخی بنگاه‌های بزرگ اقتصادی قراردادهایی منعقد شده بود، اما شرایط اخیر کشور و جنگ‌های پیش‌آمده مانع اجرای آن شد. امیدواریم که با بازگشت شرایط عادی، امکان ساخت دست‌کم ۳۰۰ هزار واحد مسکونی برای کارگران فراهم شود.

موضوع تعاونی‌های سهام عدالت در تاکیدات رهبر شهید

عبداللهی در خصوص تعاونی‌های سهام عدالت افزود: سهام عدالت یکی از اقدامات بسیار خوب در کشور بود و نمونه‌ای از چگونگی حضور مردم در اقتصاد به شمار می‌رفت. بیش از ۴۹ میلیون نفر از مردم کشور سهامدار سهام عدالت شدند و حضور این تعداد در بازار سرمایه، ظرفیت بزرگی برای توسعه اقتصاد کشور ایجاد کرد.

وی اظهارکرد: با وجود اجرای این طرح در سال‌های ۸۵ و ۸۶، سهام عدالت آزاد نشد و مردم اختیاری در اعمال مدیریت بر سهام خود نداشتند تا اینکه در اردیبهشت ۱۳۹۹، رهبر شهید دستور ویژه‌ای برای آزادسازی سهام عدالت صادر کردند. تا آن زمان مدیریت این سهام در اختیار دولت بود. پس از دستور آزادسازی، سامانه‌ای ایجاد شد تا مردم انتخاب کنند که مدیریت پرتفوی سهام خود را به‌صورت مستقیم برعهده بگیرند یا از طریق تعاونی‌های سهام عدالت این کار را انجام دهند.

عبداللهی خاطرنشان کرد: از میان ۴۹ میلیون نفر مشمول سهام عدالت، حدود ۱۹ میلیون نفر روش مستقیم را انتخاب کردند و حدود ۳۰ میلیون نفر نیز ترجیح دادند مدیریت سهامشان از طریق تعاونی‌های سهام عدالت انجام شود. با این حال، با وجود گذشت حدود هفت سال، هنوز جمع‌بندی نهایی در این زمینه حاصل نشده است. در ماه‌های اخیر در شورای عالی بورس، آیین‌نامه‌ای برای این موضوع تدوین و تصویب شده، اما اشکالاتی دارد که باید اصلاح شود.

رئیس اتاق تعاون ایران تأکید کرد: یکی از اشکالات مهم این آیین‌نامه، بی‌توجهی به ظرفیت تعاونی‌های سهام عدالت است؛ زیرا مردم عضو این تعاونی‌ها هستند و این تعاونی‌ها باید نمایندگی مدیریت سهام آنان را برعهده داشته باشند. این موضوع اکنون یکی از نقاط اختلاف میان کانون تعاونی‌های سهام عدالت و برخی مسئولان دولتی است و رایزنی‌ها برای حل آن ادامه دارد.

وی ابراز امیدواری کرد که به‌زودی این مساله حل شود، نمادهای سهام عدالت در بورس بازگشایی شوند و مردم بتوانند از طریق شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی، اختیار دارایی‌های خود را در دست بگیرند و از مزایا و برکات آن بهره‌مند شوند.

عبداللهی جمع‌بندی خود از منظومه فکری اقتصادی رهبر شهید را چنین بیان کرد: آنچه در طول این سال‌ها به‌عنوان عضوی کوچک از جامعه فعالان اقتصادی فهمیده‌ام، این است که محوری‌ترین شاخصه رهنمودهای ایشان، استفاده از ظرفیت مردم و حضور مردم در حوزه اقتصاد بود. به نظر می‌رسد رهبر شهید هیچ راهکار دیگری جز حضور مردم و بهره‌گیری از ظرفیت‌های مردمی برای توسعه اقتصادی کشور نمی‌شناختند و ده‌ها و شاید صدها مورد از فرمایشات ایشان ناظر بر این بود که دولت‌ها مکلف‌اند شرایط حضور حداکثری مردم را در اقتصاد فراهم کنند.

رئیس اتاق تعاون ایران ادامه داد: تنها با حضور مردم در اقتصاد و استفاده از ظرفیت‌های مردمی است که می‌توان اقتصاد ملی را توسعه داد، رشد بخشید، ارتقا داد و به اقتصادی تاب‌آور و پایدار دست یافت؛ موضوعی که به باور او، مهم‌ترین رکن منظومه فکری رهبر شهید در حوزه اقتصاد ملی به شمار می‌رود.